واکاوی نیاز ما به امام در زندگی علیّه رضاداد - دکترای علوم قرآن و حدیثچکیده یکی از مهمترین موضوعات در مباحث مهدویت، بررسی نیاز به امام در زندگی است. این...

​واکاوی نیاز ما به امام در زندگی
۲۱ اردیبهشت ۱۳۹۶ 195 4.7 MB 40 0

​واکاوی نیاز ما به امام در زندگی

واکاوی نیاز ما به امام در زندگی

علیّه رضاداد - دکترای علوم قرآن و حدیث

چکیده

یکی از مهمترین موضوعات در مباحث مهدویت، بررسی نیاز به امام در زندگی است. این مجال به بررسی این موضوع پرداخته و نه تنها نیاز بلکه اضطرار به حضرت حجت علیه السلام را مطرح می نماید. زیرا نیاز به امام زمان علیه السلام مهمترین مسأله در زندگی انسانها قلمداد گردیده که نه تنها مسائل دنیوی بلکه ابدیت ایشان با امام عصر ارواحنا له الفداء پیوند خورده است. علی رغم اهمیت نیاز به امام، غفلت از ایشان در جامعۀ شیعیان رسوخ کرده است که مهمترین دلایل این غفلت را می توان گناه و ضعف ایمان، عدم معرفت امام عصر علیه السلام و دنیاطلبی برشمرد.
کلید واژه ها: امام عصر (عجل الله تعالی فرجه)، مهدویت، نیاز، زندگی، اضطرار، شیعیان، معرفت، غفلت، گناه، دنیاطلبی.

تبیین مسأله
همان گونه که می دانیم حس نیاز به یک چیز با دوست داشتن آن متفاوت است. چون ممکن است فردی به موضوعی ابراز علاقه نماید اما هیچ وقت در پی آن نباشد، چرا که خلأ آن را در زندگی خود حس نکرده است. همانند فردی که تشنه نیست و اگر در کنار دریایی از آب باشد، تنها از دیدن آن لذت می برد، اما فرد تشنه حتی سراب را هم آب می بیند و حاضر است به هر قیمتی بدان دست یابد.
بدین منظور، نخست باید ببینیم که چگونه می توان حس نیاز به امام را در میان شیعیان برانگیخت و آنان را مشتاق به آن حضرت نمود.
مطلب دیگری که در اینجا باید دنبال شود این است که چه عواملی باعث دوری شیعیان از امام عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف گردیده تا با کنار گذاشتن آن عوامل، خلأ نیاز به امام در زندگی را در وجود ایشان هویدا ساخت.
هدف از انجام این تحقیق برانگیختن احساس نیاز به امام در زندگی و واکاوی عوامل غفلت از وجود مقدس امام در زندگی شیعیان می باشد.
فرضیه اصلی نوشتار این است که اگر عوامل غفلت از حضرت حجت عجل الله تعالی فرجه الشریف برکنار نشود، احساس نیاز به آن حضرت در زندگی شکل نخواهد گرفت و کما کان غرق در روزمرگیهای زندگی خواهیم بود و تنها به ادعای آرزوی دیدار حضرت بسنده خواهیم نمود و چه بسا همین آرزو نیز از خیال ما محو گردد.
با این مقدمه به بیان مبحث اصلی می پردازیم.

1. نیاز به امام در زندگی
فارغ از بحثهای کلامی پیرامون نیاز به امام در زندگی، روایات بسیاری در این زمینه وارد شده که بر اساس آنها نیاز به امام در زندگی از با اهمیت ترین نیازهاست، به گونه ای که اگر نباشد، ابدیت انسان از بین می رود و از این رو، هیچ نیازی بالاتر از نیاز به امام نیست. این در حالی است که شاید تصور گردد بدون امام نیز می توان زندگی نمود و توجه داشتن یا نداشتن به امام ضرری به زندگی ما نمی رساند.

در روایات نیاز به امام در زندگی از با اهمیت ترین نیازهاست، به گونه ای که اگر نباشد، ابدیت انسان از بین می رود و از این رو، هیچ نیازی بالاتر از نیاز به امام نیست.

در روایات آمده است:
«مَنْ مَاتَ لَا یَعْرِفُ إِمَامَهُ مَاتَ‏ مِیتَةً جَاهِلِیَّةً وَ أَحْوَجُ مَا تَکُونُ إِلَى مَا أَنْتَ عَلَیْهِ إِذْ بَلَغَتْ نَفْسُک هَذِهِ - وَ أَهْوَى بِیَدِهِ إِلَى حَلْقِهِ - وَ انْقَطَعَتْ عَنْکَ الدُّنْیَا تَقُولُ لَقَدْ کُنْتُ عَلَى أَمْرٍ حَسَنٍ: کسی که از دنیا برود در حالی که امام خود را نشناسد بر مرگ جاهلی از دنیا رفته است و بیشترین زمانی که به عقیده ات نیازمند هستی، وقتی است که جان تو به اینجا برسد – و با دست خود به حلقشان اشاره فرمودند- و از دنیا بریده شوی و در آن هنگام بگویی: عقیدۀ خوبی داشتم» (همان، ج2، ص 20).
بنابر این روایت، توجّه و اهتمام به وجود مقدس حضرت صاحب الأمر ارواحنا له الفداء از مهمترین نیازها در زندگی انسان است، چرا که این نیاز با ابدیت و سعادتمندی انسان در هر دو سرا پیوند خورده است.
در روایت دیگری آمده است:
«... وَ لَوْ لَا مَا فِی الْأَرْضِ مِنَّا لَسَاخَتِ‏ الْأَرْضُ‏ بِأَهْلِهَا: اگر هر آینه فردی از ما در زمین نباشد، زمین اهلش را در کام خود فرو خواهد برد» (الإحتجاج، طبرسی، ج2، ص 317).
همچنین در روایتی از امام صادق علیه السلام به خالی نبودن زمین از حجت اشاره شده و فرموده اند: «الْحُجَّةُ قَبْلَ‏ الْخَلْقِ‏ وَ مَعَ الْخَلْقِ وَ بَعْدَ الْخَلْق‏» (بصائر الدرجات، صفار، ج1، ص 487).
امام رضا علیه السلام نیز این مطلب را این گونه بیان داشته اند:
«ما حجّتهای خداییم میان خلق او و جانشینان اوییم در بین بندگانش و امین اسرار او هستیم. ما کلمه تقوا و عروه الوثقی هستیم. ما گواهان الهی و نشانه های او در آفریدگانیم. به وسیله ما خدا آسمان و زمین را نگاه می دارد تا خطا نرود. به سبب ماست که باران فرود می آید و رحمت نازل می گردد. زمین از سرپرستی ما خالی نیست که یا آشکار است و یا پنهان. اگر زمین یک روز بی حجّت باشد اهل خود را در زیر موج گیرد، چنان که دریا اهل خود را در زیر موج گیرد» (کمال الدین و تمام النعمة، شیخ صدوق، ج1، ص 203).
بنابراین ولی عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف امام زنده است و در میان ما زندگی می-کند. به واسطۀ اوست که خداوند عنایات خود را بر عالمیان نازل می نماید. چنانکه در بعضی ادعیه آمده است: «سپس حجت الهی جانشین صالح امام قائم منتظر حضرت مهدی است که چشم امید به اوست و دنیا به بقای او باقی است به برکت او به خلق روزی می‌رسد، زمین و آسمان به وجودش برقرار است وبه وسیلۀ او خداوند زمین را از قسط و عدل پر می نماید بعد از آن که از ظلم و بیدار آکنده شده است». (زاد المعاد، علامه مجلسی، ص 423).
امام رضا علیه السلام نیز در سخنی گهربار دلایل نیاز به امام را به همراه اوصاف امام بیان داشته اند:
«امام ماه تابان، چراغ فروزان، نور درخشان و ستاره ای راهنما در شدّت تاریکیها و رهگذر شهرها و کویرها و گرداب دریاهاست. امام آب گوارای هنگام تشنگی، راهبر به سوی هدایت و نجات بخش از هلاکت است. امام همچون آتش روشن بر فراز بلندیهای زمین (راهنما و روشنگر مردم) است. گرمی بخش کسانی است که به حرارت هدایت او گرما جویند. راهنمای خلق در پرتگاهها و هلاکتهاست. هر که از او جدا شود به هلاکت رسد...» (الکافی، کلینی، ج1، ص 200).
بنابراین امام عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف، حجت زندۀ خداوند متعال در این عصر بوده و به واسطۀ او فیوضات حق تعالی بر عالمیان نازل می گردد.

امام عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف، حجت زندۀ خداوند متعال در این زمان بوده و به واسطۀ او فیوضات حق تعالی بر عالمیان نازل می گردد.

باید توجه داشت بر اساس آنچه در روایات اهل بیت علیهم السلام آمده است، انسان به امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف نه تنها نیاز بلکه اضطرار دارد که مرحله ای فراتر از نیاز و احتیاج است و به تعبیری می توان گفت اضطرار در جایی رخ می دهد که هیچ چیزی جایگزین آن نیاز نشود و مشابهی برای آن یافت نگردد.
خداوند در آیۀ 62 سورۀ نمل می فرماید: «أَمَّنْ یُجِیبُ الْمُضْطَرَّ إِذا دَعاهُ وَ یَکْشِفُ السُّوءَ وَ یَجْعَلُکُمْ خُلَفاءَ الْأَرْض: یا آن که درمانده را چون بخواندش پاسخ مى‏دهد و رنج را از او دور مى‏کند و شما را در زمین جانشین پیشینیان مى‏سازد».
بنا بر این آیۀ شریفه خداوند متعال از مضطرین دعاهایشان را اجابت می کند و پس از آن ایشان را خلیفگان بر روی زمین قرار می دهد.
به سبب اهمیت این موضوع شیخ کلینی در الکافی بابی را با عنوان «الإضطرار الی الحجه» باز کرده است و 5 روایت را در ذیل آن باب می آورد (الکافی، کلینی، ج1، ص 168- 173). از جملۀ این روایات این است: «...تا زمین از حجت خدا که همراه او علمی است که دلالت بر صدق گفتار و جواز عدالتش نماید خالی نباشد ».
خواجه نصیرالدین طوسی در کتاب تجرید العقاید درباره ولی عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف این حقیقت را بیان نموده که وجود مقدّس ایشان، چه ظاهر باشد و چه در پس پرده غیبت و از دیده ها پنهان، لطف است، و مایه برکت و نزول رحمت حق می باشد، و هرگاه از پرده غیبت به در آمده و زمام امور را به دست گیرد، خود نعمتی دیگر است. اما خودداری آن حضرت از ظهور و باقی ماندنش در پس پرده غیبت، به خاطر موانعی است که خود مردم به وجود آورده و آمادگی پذیرش وی را به تأخیر انداخته اند (تجرید الإعتقاد، خواجه نصیر الدین طوسی، ص 221).

انسان به امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف نه تنها نیاز بلکه اضطرار دارد که مرحله ای فراتر از نیاز و احتیاج است.

با این توضیح به بیان مهمترین دلایل غفلت شیعیان از امام عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف می پردازیم.

2. شناخت مهمترین عوامل غفلت زا
پیش از آغاز بحث نخست باید گفت غفلت به چه معناست؟
غفلت یعنی اینکه چیزى حاضر باشد ولى انسان به آن توجه نکند و آن را فراموش کند (قاموس قرآن، ج5، ص 111). بنابراین گام اول در رهایی از غفلت، شناخت عواملی است که انسان را بدین سمت می کشاند تا پس از آن بتواند به رفع این موانع اقدام نماید.
برای شروع بحث کافی است که نگاهی به دیدار جناب علی بن مهزیار اهوازی با حضرت حجت عجل الله تعالی فرجه الشریف داشته باشیم، تا بیشتر بر ضرورت این بحث واقف گردیم.
در داستان تشرف از قول ایشان آمده است:
وقتی به خیمۀ حضرت وارد شدم، پس از عرض سلام، امام علیه السلام فرمودند: ما شب و روز منتظر تو بودیم. چه چیزی باعث شد که این قدر دیر نزد ما بیایی؟
عرض کردم: آقای من، تاکنون کسی را نیافته بودم که مرا به سوی مکان شما راهنمایی کند.
فرمودند: آیا کسی را نیافتی که تو را راهنمایی کند؟! بعد با انگشت خود روی زمین کشیده، فرمودند: «این گونه نیست، شما به زیاد کردن اموال پرداختید و بر مؤمنان ناتوان تکبر ورزیدند و رابطۀ خویشاوندی بین خود را بریدند، دیگر شما چه عذری دارید»؟!
گفتم: توبه، توبه، ببخشید، نادیده بگیرید. سپس فرمودند:
«ای پسر مهزیار، اگر نبود که بعضی از شما برای بعضی دیگر استغفار می کنید، تمام کسانی که بر روی زمین هستند نابود می شدند، مگر شیعیان خاص، همان هایی که گفتارشان با کردارشان همانند است» (دلائل الامامه، طبری، ص 542).
از این دیدار مشخص می گردد که شیعیان به سبب غفلت از حضرت، به ایشان احساس نیاز ننموده و این خلأ در زندگی آنان مشاهده می گردد. حال باید پرسید چه باید کرد و چه عواملی سبب غفلت و دوری ما از امام عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف شده به گونه ای که مع الأسف هر روزمان خالی از یاد آن امام مهربان و یگانۀ دوران است. در اینجا به اختصار به بیان مهمترین عوامل غفلت شیعیان می پردازیم.

شیعیان به سبب غفلت از حضرت، به ایشان احساس نیاز ننموده و این خلأ در زندگی آنان مشاهده می گردد.

2-1. گناه و ضعف ایمان
قطعا گناه کردن، مهمترین علت محرومیت از عنایات امام زمان ارواحنا له الفداء است. امام مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف در توقیع شریفشان به شیخ مفید رحمه الله علیه می-فرمایند: «ما را از ایشان (شیعیان) چیزی محبوس نکرده است، مگر گناهان و خطاهایی که از ایشان به ما می رسد و ما آن را ناخوش می داریم و از ایشان نمی پسندیم» (الإحتجاج، طبرسی، ج2، ص 499).
در همین زمینه می توان گفت هواپرستی، همنشینی با گنهکاران، نداشتن الگو، فساد جامعه، رواج مفاسد اخلاقی از دیگر مواردی است که سبب غفلت از امام علیه السلام می گردد. ضمن آنکه آن گونه که در سخن شریف امام عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف به علی بن مهزیار ملاحظه می گردد موارد دیگری همچون تکبر ورزیدن بر ناتوانان و قطع رحم از مصادیق ضعف ایمان و گناه محسوب می گردد.
آری برای اضطرار به حضرت حجت عجل الله تعالی فرجه الشریف باید حجاب گناه و غفلت را در هم درید و به تهذیب نفس مشغول شد.
آیینه شو جمال پری طلعتان طلب جاروب کن تو خانه سپس میهمان طلب

قطعا گناه کردن، مهمترین علت محرومیت از عنایات امام زمان ارواحنا له الفداء است.


2-2. عدم معرفت نسبت به امام عصر و برکات حضور و یاد امام

آن گونه که از سخنان پیشین دریافت شد، نعمت وجود امام عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف نعمتی عام است که همۀ موجودات را در بر می گیرد و اختصاصی به شیعیان ندارد. امّا همان طور که بدیهی است، بسیاری از آدمیان به نعمت وجود مقدّس آن حضرت واقف نبوده و او را نشناخته اند و چه بسیار شیعیانی که معرفت آنها به آن امام همام بیش از مشخصات شناسنامه ای نباشد و چه بسا که امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف را تنها برای دنیا و مشکلات دنیوی خود بخواهند.
در روایات آمده است: روزی ابو بصیر از امام صادق علیه السلام پرسید: فدایت شوم فرج کی خواهد بود؟ فرمود: ای ابو بصیر! تو هم از کسانی هستی که دنیا می‏خواهند. هرکس این امر را بشناسد، برای او به جهت انتظار کشیدنش فرج شده است (الکافی، کلینی، ج1، ص 371).
از این رو، عدم شناخت و معرفت به امام، سبب غربت و مهجوریت حضرت گردیده و یاد آن حضرت به ورطۀ فراموشی سپرده شده است و حتّی در مرحله ای فراتر از اینها اگر چه حضرت را برای دنیا و رفع مشکلات آن می خواسته اند، امّا به دستگیریهای ایشان در زندگی دنیایی نیز توجّهی نمی کنند.

عدم شناخت و معرفت به امام، سبب غربت و مهجوریت حضرت گردیده و یاد آن حضرت به ورطۀ فراموشی سپرده شده است.

باید توجه داشت که در عوامل غفلت نگاه مجموعی به عوامل، شرط بوده و چه بسا افرادی که به معرفت حضرت نیز واقف گشته اند، باز هم با غفلتهای دیگری مواجه گردیده و خلأ نیاز به حضرت را در زندگی در نمی یابند. اما با این حال شناخت و معرفت به برکات امام عصر ارواحنا له الفداء و معرفت به وجود مقدسشان زمینه را برای محبّت بیشتر و برطرف نمودن عوامل غفلت زا فراهم می آورد و اظهار محبّت بیشتر خود زمینه ساز معرفت بیشتر می گردد و اینها حلقه های زنجیری است که همواره یکدیگر را تحت تأثیر قرار می دهند (برای مطالعۀ بیشتر ر.ک: آفتاب در غربت، ص 273- 335).

شناخت و معرفت به برکات امام عصر ارواحنا له الفداء و معرفت به وجود مقدسشان زمینه را برای محبّت بیشتر و برطرف نمودن عوامل غفلت را فراهم می آورد.


2-3. دنیاطلبی
یکی از مهمترین عواملی که سبب غفلت می گردد دنیا طلبی است، پیشوایان دین مبین اسلام تأکیدات زیادی بر دل بسته نشدن به دنیا نموده اند. امام حسین علیه السلام در سخنی مردم را «عبید الدنیا» برشمرده اند (تحف العقول، ابن شعبه حرانی، ص245).
این دنیا طلبی و دغدغه های مادی در زندگی انسانها به ویژه در جهان مدرن امروز سبب گشته تا نگاه به معنویات کمرنگ شده و تمام هم و غم زندگی آدمیان دنیا و زخارف آن باشد. فرهنگ دجال منشی که تنها یک چشم دارد و آن هم نگاه به مادیات و تجملات است و خود را فارغ از هر قید و بندی می داند. این فرهنگ که جای فرهنگ اضطرار به حجت را در زندگی شیعیان نیز گرفته سبب گشته تا مهمترین نیاز زندگی به ورطۀ فراموشی و غفلت سپرده شود و دردهای کاذب جای درد اصلی غیبت امام عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف را بگیرد و درمان کذایی جایگزین درمان اصلی قلمداد گردد.

یکی از مهمترین عواملی که سبب غفلت می گردد، دنیا طلبی است، پیشوایان دین مبین اسلام تأکیدات زیادی بر دل بسته نشدن به دنیا نموده اند.

این دنیا طلبی انسانها، آنها را نسبت به وظایف خود بی توجه قرار داده است و از این جهت، آن گونه که در دیدار علی بن مهزیار ملاحظه می گردد، آنها به کردار و رفتار خود نسبت به همنوعانشان نیز در غفلت به سر می برند.

جمع بندی:
بنا بر مجموع آنچه گفته شد، اضطرار به حضرت حجت بدین مفهوم است که فرد دردمند حضرت شود به گونه ای که جز رجوع به حضرت چاره ای نداشته باشد و بداند که درمان همۀ آلام و آمال همگان اوست و برای رسیدن بدین هدف باید نیاز به حضرت حجت عجل الله تعالی فرجه الشریف را بشناسد و بداند که زمین از حجت خدا هرگز خالی نخواهد بود و به واسطۀ اوست که عالمیان بهره مند از نعمات می گردند.
در رویکرد معرفتی نسبت به موضوع می توان گفت که اگر اضطرار به حضرت حجت عجل الله تعالی فرجه الشریف فرهنگ جامعه گردد و فرهنگ دنیا گرایی از بین برود، نیاز به امام زمان ارواحنا له الفداء در جامعه شکل می گیرد. بدین منظور باید توجه داشت که ملکۀ تقوا در شیعیان تقویت گردد، روحیۀ قناعت و زهد نسبت به دنیا ایجاد گردد و دلبستگیهای دنیوی جای خود را به معنویات دهد و باور به نظارت امام عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف بر اعمال بندگان تقویت گردد تا زمینه های بروز ملکۀ تقوا و دوری از گناهان آشکار شود؛ در نتیجه این مسائل معرفت و انس با امام عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف در جامعه شکل می گیرد و فرهنگ انتظار و اضطرار شکل خواهد گرفت. چرا که در مرحلۀ اول انس با حضرت، سپس معرفت و احساس نیاز به حضرت و سرانجام به اضطرار به آن حضرت می انجامد.
سخن را با دعای امام حسین علیه السلام در مناجات روز عرفه به پایان می بریم: «و أوقفنی علی مراکز اضطراری: بارالها مرا به اضطرار خودمان آگاه کن».

پی نوشت:

1- «نَحْنُ حُجَجُ اللَّهِ فِی خَلْقِهِ وَ خُلَفَاؤُهُ فِی عِبَادِهِ وَ أُمَنَاؤُهُ عَلَى سِرِّهِ وَ نَحْنُ کَلِمَةُ التَّقْوَى‏ وَ الْعُرْوَةُ الْوُثْقَى وَ نَحْنُ شُهَدَاءُ اللَّهِ وَ أَعْلَامُهُ فِی بَرِیَّتِهِ بِنَا یُمْسِکُ اللَّهُ‏ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ أَنْ تَزُولا وَ بِنَا یُنَزِّلُ الْغَیْثَ‏ وَ یَنْشُرُ الرَّحْمَةَ وَ لَا تَخْلُو الْأَرْضُ مِنْ قَائِمٍ مِنَّا ظَاهِرٍ أَوْ خَافٍ وَ لَوْ خَلَتْ یَوْماً بِغَیْرِ حُجَّةٍ لَمَاجَتْ بِأَهْلِهَا کَمَا یَمُوجُ الْبَحْرُ بِأَهْلِهِ».
2- « ثُمَّ الْحُجَّةُ الْخَلَفُ الصَّالِحُ الْقَائِمُ الْمُنْتَظَرُ الْمَهْدِیُّ الْمُرْجَى الَّذِی بِبَقَائِهِ بَقِیَتِ الدُّنْیَا وَ بِیُمْنِهِ رُزِقَ الْوَرَى وَ بِوُجُودِهِ‏ ثَبَتَتِ‏ الْأَرْضُ‏ وَ السَّمَاءُ وَ بِهِ یَمْلَأُ اللَّهُ الْأَرْضَ قِسْطاً وَ عَدْلًا بَعْدَ مَا مُلِئَتْ ظُلْماً وَ جَوْراً»؛ نمونه یگری از این روایات را ر.ک: الأمالی، شیخ صدوق، ص 186: «نَحْنُ أَئِمَّةُ الْمُسْلِمِینَ وَ حُجَجُ اللَّهِ عَلَى الْعَالَمِینَ وَ سَادَةُ الْمُؤْمِنِینَ وَ قَادَةُ الْغُرِّ الْمُحَجَّلِینَ وَ مَوَالِی الْمُؤْمِنِینَ وَ نَحْنُ أَمَانُ أَهْلِ الْأَرْضِ کَمَا أَنَّ النُّجُومَ أَمَانٌ لِأَهْلِ السَّمَاءِ وَ نَحْنُ الَّذِینَ بِنَا یُمْسِکُ اللَّهُ‏ السَّماءَ أَنْ تَقَعَ عَلَى الْأَرْضِ إِلَّا بِإِذْنِهِ‏ وَ بِنَا یُمْسِکُ الْأَرْضَ أَنْ تَمِیدَ بِأَهْلِهَا وَ بِنَا یُنَزِّلُ‏ الْغَیْثَ‏ وَ بِنَا یَنْشُرُ الرَّحْمَةَ وَ یُخْرِجُ بَرَکَاتِ الْأَرْضِ وَ لَوْ لَا مَا فِی الْأَرْضِ مِنَّا لَسَاخَتْ بِأَهْلِهَا».
3- «...الْإِمَامُ الْبَدْرُ الْمُنِیرُ وَ السِّرَاجُ الزَّاهِرُ وَ النُّورُ السَّاطِعُ وَ النَّجْمُ الْهَادِی فِی غَیَاهِبِ الدُّجَى‏ وَ أَجْوَازِ الْبُلْدَانِ وَ الْقِفَارِ وَ لُجَجِ الْبِحَارِ الْإِمَامُ الْمَاءُ الْعَذْبُ عَلَى الظَّمَإِ وَ الدَّالُّ عَلَى الْهُدَى وَ الْمُنْجِی مِنَ الرَّدَى الْإِمَامُ النَّارُ عَلَى الْیَفَاعِ‏ الْحَارُّ لِمَنِ اصْطَلَى بِهِ وَ الدَّلِیلُ فِی الْمَهَالِکِ مَنْ فَارَقَهُ فَهَالِکٌ ...».
4- برای آگاهی و مطالعۀ بیشتر ر.ک: یادی از امام عصر علیه السلام، حجة الاسلام و المسلمین مسعود عالی، سمت خدا:
http://samtekhoda.tv3.ir/index.php?option=com_cont...
5- شایان ذکر است که در این روایات، حجت اعم از امامان در نظر گرفته شده است. نظیر انبیا و قرآن.
6- «...لِکَیْلَا تَخْلُوَ أَرْضُ اللَّهِ مِنْ حُجَّةٍ یَکُونُ مَعَهُ عِلْمٌ یَدُلُّ عَلَى صِدْقِ مَقَالَتِهِ وَ جَوَازِ عَدَالَتِهِ».
7- «إِنَّ النَّاسَ عَبِیدُ الدُّنْیَا وَ الدِّینُ لَعْقٌ عَلَى أَلْسِنَتِهِمْ یَحُوطُونَهُ مَا دَرَّتْ مَعَایِشُهُمْ فَإِذَا مُحِّصُوا بِالْبَلَاءِ قَلَّ الدَّیَّانُون‏».

فهرست منابع:
1- آفتاب در غربت، بنی هاشمی، سید محمد، تهران، میقات، 1380.
2- الاحتجاج، طبرسی، ابومنصور احمد بن علی، تحقیق سید محمدباقر خرسان، نجف، دارالنعمان، 1966م.
3- الأمالی، ابن بابویه، محمد بن علی، تهران، کتابچی، 1376.
4- بصائر الدرجات، صفار، محمد بن حسن، تصحیح محسن بن عباسعلی کوچه باغی، قم، کتابخانه آیت الله مرعشی نجفی، 1404ق.
5- تجرید الإعتقاد، خواجه نصیر الدین طوسی، قم، دفتر تبلیغات اسلامی، 1407ق.
6- تحف العقول، ابن شعبه حرانی، حسن بن علی، قم، جامعه مدرسین، 1404ق.
7- دلائل الامامه، طبری، ابوجعفر محمد بن جریر، قم، موسسه البعثه، 1413ق.
8- زاد المعاد، علامه محمدباقر مجلسی، موسسه الأعلمی للمطبوعات، بیروت، 1423ق.
9- قاموس قرآن، قرشی، علی اکبر، تهران، دارالکتب الاسلامیه، 1371.
10- الکافی، کلینی، محمد بن یعقوب، تهران، دارالکتب الاسلامیه، 1407ق.
11- کمال الدین و تمام النعمة، ابن بابویه، محمد بن علی، تهران، اسلامیه، 1395ق.

دانلود پوستر واکاوی نیاز ما به امام در زندگی


مطالب مرتبط